Kindertoeslag ...

Dat er weinig vertrouwen is in het huidige kabinet verbaasd me soms. Over het algemeen is het beeld wat naar buiten treedt dat van een clubje heren en dames dat het goed bedoeld en het land zonder al te veel schokken probeert draaiende te houden. Niet om over wakker te liggen, maar ook zeker niet om over te juichen.

Kleine zaken doen me af en toe opschrikken uit deze winterslaap. Het begon al met de zondagsopening en wat kleine steekspelletjes rond andere gristelijke zaken, maar de klapper tot nu toe is de kindertoeslag. Wouter Bos had in zijn vorige rol een motie ingediend om de kinderopvang beter te regelen en die blijkt nu zo'n succes dat er een half miljard te veel wordt uitgegeven. Nog geen jaar na de invoering van de regeling gaat hij dus alweer op de helling. Is dit paniekvoetbal? Geeft dit vertrouwen?

In dezelfde week lees ik ook dat er significant meer moeders aan het werk zijn (die ook weer meer uren zijn gaan draaien). Zit hier niet een verband? Nee, dit kabinet snapt het verband niet (of wil de moeders weer terug naar het aanrecht). Nu geef ik toe dat de regeling riant is - maar dat had men toch wel vooraf kunnen bedenken. Kortom weinig vertrouwenwekkend ...

Inspraak

Eerder schreef ik al over de ellenlange procedures voor het aanleggen van wegen en andere infrastructuur. Veel vertrouwen levert dit niet op bij de gemiddelde burger, die trouwens tegelijkertijd wel beschermd wil worden door dezelfde regels op het moment dat het de eigen achtertuin betreft.

Nu woon ik niet al te ver van een geplande provinciale weg en omdat deze natuurlijk ook omstreden is probeert de overheid via informatiesessies en dergelijke de bevolking vroeg in het proces te betrekken, om zo (hopelijk) op het eind niet nat te gaan. Gisteren was er een informatiesessie en het leek me wel leuk om daar wat meer van mee te krijgen. Dus ik ging er naar toe!

Ik was voorbereid op een hoop bittere discussie tussen bewoners (tegen) en overheid (voor). Maar dat viel mee, sterker nog, het werd een complete avond vol entertainment. De hele omgeving had zich net in pak gestoken voor koffie met cake en deden gedisciplineerd mee aan de discussie. Gesprekleiders hielden professioneel en onafhankelijk de vaart erin en er was zelfs een cabaretier die de discussie samenvatte in gevatte liedteksten. Een hoofdrol was er voor de mannen met plannen; de alternatieven (geboord onder het spoor, met zijn allen toch maar op de fiets, etc.) . Prachtig.

Wat alleen het schokkende was, dat veel van de (met name regenteske CDA) bestuurders niet uit konden lagen waarom ze dit plan wilden. De zweem van rekenmodellen die waren zijn opgezet met een bepaalde tunnelvisie en problemen die door elkaar werden gehaald of uit hun verband werden gerukt, werd groter en groter. En voor de gemiddelde burger was al snel duidelijk dat hier sprake was van weinig speelruimte voor inspraak. Plotseling werd mij duidelijk dat al die lange procedures er misschien toch niet voor niets zijn. Misschien dat die bescherming toch wel nodig is, en dat daarmee Nederland tot de beschaafdere landen van de wereld behoort? Blijkbaar is politiek in Nederland nog niet zo eenduidig!

Bollenvelden

Jaren geleden was ik in China in een hotel waar een hele muur werd ingenomen door een foto van de Keukenhof - en ik besefte dat ik in al die jaren van mijn leven daar nog nooit geweest was. Wat een schande, want de Keukenhof is voor Nederland wat de Eiffeltoren is voor Parijs en de Grand Canyon voor Amerika ...

Nu meer dan 15 jaar later is het er nog niet van gekomen (het kan altijd nog) en dus dit jaar (bij mijn repatriatie) moest ik dus de bollenvelden zien. Tussen Sassenheim, Lisse en Noordwijk reed ik al snel over te smalle weggetjes langs veel water door een semi-industrieel landschap. Even twijfelde ik - is dit het nu? Grote loodsen, bestelbussen, die voorbij jakkeren, hier en daar een villa en dan opeens bloemen. Veel ligt alweer braak, maar ik zette door en zie dan steeds meer. De kleurenvlakken zijn toch wel indrukwekkend - rose, geel, blauw, rood. Mooi, maar niet direct overweldigend. Het is vooral de felheid van de kleuren en het contrast met de schuren en braakliggende grond die het zo mooi maakt.

Bij Lisse zie ik een heleboel toerbussen, en ik draaide me weer om, want ik besefte dat ik thuis nog het een en ander had te doen. De Keukenhof is dus nog steeds niet gelukt ... Misschien volgend jaar!

In Holland staat een Huis

Qua bouw heeft Nederland veel van hetzelfde in de aanbieding. Als je het gemiddelde stadje of dorp bekijkt komt je overal dezelfde eindeloze eentonige jaren zestig en zeventig bouw tegen. Het maakt weinig uit of je in Leeuwenborg in Groningen bent of in de Merenwijk bij Leiden. En de flats van Leidschendam doen het nauwelijks onder voor Overvecht in Utrecht. Zelfs de Vinexen zijn redelijk inwisselbaar. Er zijn weinig plekken uniek, en er is vooral al decennia een flinke nivellering bezig. We wonen comfortabel dat wel, maar de architecten houden weinig rekening met de streek waarin ze bouwen. Geen rode baksteen in Groningen en dan wat meer stuckwerk in Limburg ... Een ding is in ieder geval wel duidelijk; er is duidelijk een soort gemiddelde Nederlandse cultuur.

Toch zijn er een paar plekken die net even anders zijn, er boven uitsteken ... Wat zou ik een toerist aanraden, als je het beste van Nederland wil laten zien? Uiteraard moeten ze naar de oude stadjes, zoals Delft of Leiden, ook hebben de oude binnenstadjes veel van elkaar weg; Oudewater, Bolsward of Hoorn, allemaal leuke oude geveltjes aan nauwe kromme grachtjes, maar die hebben dan in ieder geval wel sfeer. Voor het begin van de 20e eeuw kunnen ze naar Amsterdam-Zuid, het museumkwartier in Rotterdam, of neem het Postkantoor in Utrecht. Dat is nog makkelijk. Voor de na-oorlogse bouw wordt het al wat moeilijker.

Rotterdam heeft veel van de Wederopbouw en daarna, maar de vraag is of een metrorit naar Spijkenisse iets is voor de toerist? Ook is de Lijnbaan - het prototype van een voetgangersgebied - niet meer de beste plek om te vertoeven. Architectuur met een houdbaarheidsdatum ... Van daarna wordt het alweer beter, zoals de experimenten in Almere of Kattenbroek bij Amersfoort, als 'ultieme' proto-Vinex. Op zich genoeg te zien, maar je moet er wel naar zoeken!

Neerlands landschap [2]

Wat minder mooi is in het Nederlandse landschap is de wildgroei aan bedrijfsterreinen. Een nieuw woord was voor mij dan ook het woord verrommeling, een woord dat behoorlijk de lading dekt. Dit heb je natuurlijk overal in de wereld, maar op een bepaalde manier lijkt het alsof het in Nederland met zijn strenge ruimtelijke ordening wetten niet had hoeven gebeuren. Als we dan toch zo goed georganiseerd zijn, waarom dan toch zoveel lelijke dozen? En dan ook overal! Eindeloos strekken de bedrijventerreinen zich uit met loodsen en daartussen allerhande leukige kantoorgebouwen.

Het valt op dat er meestal aan ruimte geen gebrek is, want men gaat vrijwel nooit de hoogte in. Ben ik dan naief te denken dat we nu net een schaarste aan ruimte hadden? Waarom wel proberen mensen die een huis met een tuin zoeken naar appartementen te jagen en niet bedrijven de hoogte in te laten gaan? Daarnaast is het verbazingwekkend dat we ondanks deze perceptie van een gebrek aan ruimte nog steeds beslagleggen op grote stukken grond, die gereserveerd worden voor nog meer nieuwe bedrijvigheid, terwijl er elders leegstand is. Kortom de ruimtelijke ordening in Nederland is toch wat paradoxaal (en dat maakt het land er niet mooier op).

Neerlands landschap

Is Nederland mooi? Dat vraag ik me wel eens af. Het is zeker niet een spectaculair landschap (ik mis bijvoorbeeld relief en ruigheid), maar het is wel bijzonder. Waar vind je elders in de wereld zo'n landschap dat door eeuwen van interactie tussen mens en water is gevormd? Prachtig vind ik het als je vanuit het vliegtuig de zon in de ontelbare slootjes ziet schitteren - regelmatige patronen, doorbroken door grillige natuurlijk vormen van oorspronkelijk waterlopen. Ook interessant is het subtiele microrelief; die paar meter hoogte verschil die uitmaakte of je vroeger natte voeten kreeg, of niet, en die bepaalde waar dorpen werden gesticht en landbouw werd bedreven. Dit historische landschap wordt op zijn beurt weer doorbroken door moderne lijnen, soms wreed alles verwoestend van de lijnen van vroeger, soms wat subtieler, nieuwe dimensies toevoegend aan het gemaakte landschap van Nederland. De planners hebben vaak een flinke dobber aan het alles door elkaar vlechten, maar dit leidt dan weer tot interessante nieuwe samenhang, zoals het HSL viaduct over de A4 bij Hoogmade, of de windmolens in een rij langs de A6. Nederland is dus mooi, maar dan mooi zoals sommige moderne kust soms mooi kan zijn, door een spanningsveld van oude en nieuwe lijnen.

Druk, druk, druk

Eerder schreef ik al dat Nederlanders zo met hun agenda leven. Ik moet echter toegeven dat ik, nog voor het jaar om is, daarmee volledige ben geassimileerd. Het leven is gewoon druk, druk, druk en de tijd vult zich vanzelf met allerlei verplichtingen (en natuurlijk ook leuke dingen). Het is dan ook niet raar dat wij ook met de agenda beginnen te leven. Wil je iets met ons afspreken? Dan kijken we eerst of het wel kan ... en we houden er zelfs rekening mee dat er ook nog tijd over moet blijven om uit te rusten! Neem alleen al de verschillende verjaardagen; als je 10 mensen als goede vrienden hebt, en nog een tiental familieleden, dan ben je zo al om het weekend ergens op een verjaardag (kinderen nog niet eens meegerekend). En daarbovenop zijn dan nog de feestdagen, de gewone bezoekjes en ga zo maar door. Voor je het weet heb je elk weekend zeker twee dingen en dan denk je nog steeds dat je iedereen tekort doet.

In het buitenland ging dat wat anders; dan zag je iedereen gewoon 'toevallig', omdat iedereen naar hetzelfde strand of zwembad ging. Of hield iemand een borrel of barbecue en had je ook weer iedereen gezien. Dat had zo zijn ongedwongen kanten, je zag elkaar wat vaker en het was wel zo efficient! Misschien wat oppervlakkiger allemaal, maar op bezoek met een paar rondrennende kinderen levert nu ook niet direct de beste gesprekken op!

1 April

Een geweldige traditie blijft ook de 1 April grap. Op school moesten de kinderen een papieren hoedje meenemen, want het plafond zou gewit worden ... Leuk want de kinderen hadden niets door en deden braaf mee.

Erg goed was ook de grap van het Jeugdjournaal waarin na het succes van 'Boer zoekt vrouw' nu het programma 'Boer zoekt kind' werd aangekondigd. Pas toen de opmerking van de boer kwam dat kinderen zulke goedkope arbeidskrachten waren ging er bij mij een lichtje branden!